Cuộc thi Viết học thuật Harvard International Review 2026 yêu cầu học sinh viết các bài luận mang tính phân tích, tập trung vào các vấn đề toàn cầu, được xây dựng dựa trên một luận điểm rõ ràng và có thể bảo vệ được. Những bài dự thi chất lượng không chỉ dừng lại ở việc mô tả mà còn đưa ra góc nhìn độc đáo, khai thác các chủ đề chưa được nghiên cứu nhiều, đồng thời trình bày lập luận cân bằng, sâu sắc và có xem xét đến các ý kiến phản biện.
Ở tất cả các chủ đề, học sinh được kỳ vọng thể hiện tư duy toàn cầu, thường thông qua phân tích so sánh, đồng thời củng cố lập luận bằng bằng chứng và các tác động thực tiễn trong thế giới thực.
1. Điểm Mới Trong Cuộc Thi HIR Academic Writing Contest 2026
Năm nay, cuộc thi đưa ra 1 chủ đề cho thí sinh ở hạng mục Junior (lớp 7-8) và 3 chủ đề khác nhau dành cho thí sinh hạng mục Senior (lớp 9-12).
Trước khi đi sâu vào từng chủ đề cụ thể, bạn cũng nên hiểu rõ kỳ vọng của Harvard International Review (HIR) đối với mọi bài dự thi, bất kể chủ đề hay cấp độ. Để giúp bạn viết một cách có chiến lược, dưới đây là bốn yếu tố quan trọng có thể giúp bài viết của bạn trở nên nổi bật:
Góc nhìn có nền tảng phân tích (Analytically Backed Perspective):
HIR tìm kiếm một lập luận rõ ràng; vì vậy, mỗi bài viết cần trình bày một luận điểm cụ thể, có thể bảo vệ được, và được hỗ trợ bởi bằng chứng cũng như phân tích logic. Một bài viết HIR chất lượng không chỉ mô tả tình huống mà còn giải thích tại sao tình huống đó quan trọng và nó có ý nghĩa gì đối với các vấn đề quốc tế.
Chủ đề mới mẻ (Fresh Topic):
Học sinh nên tránh các câu chuyện đã được truyền thông chính thống khai thác quá nhiều. HIR tìm kiếm những góc nhìn, nghiên cứu tình huống hoặc lập luận mà các nhà báo và bình luận viên chưa đề cập đến. Bạn nên bắt đầu bằng câu hỏi: “Câu chuyện nào chưa được kể, và ý tưởng của mình có thể đóng góp gì cho cuộc thảo luận toàn cầu?”
Bài luận toàn diện và cân bằng (Holistic and Balanced Essay):
Những bài viết xuất sắc sẽ trình bày bức tranh toàn diện, thừa nhận tính phức tạp, xem xét các ý kiến phản biện và tiếp cận chủ đề một cách tinh tế. Mục tiêu là thể hiện một quan điểm rõ ràng, đồng thời chứng minh rằng bạn hiểu vì sao những người có suy nghĩ sâu sắc có thể nhìn nhận vấn đề theo cách khác.
Góc nhìn toàn cầu (Global Perspective):
Bài viết cần phân tích chủ đề từ góc độ quốc tế thay vì chỉ tập trung vào một quốc gia. Phân tích so sánh giữa các quốc gia là một trong những cách tiếp cận cấu trúc hiệu quả nhất mà học sinh có thể áp dụng.
Học sinh Aralia đạt được 11 giải thưởng HIR Academic Writing Contest 2025
2. Phân Tích Chủ Đề HIR Academic Writing Contest 2026
Chủ đề hạng mục Junior: Inventions that Changed How We Live
(Tạm dịch: Những phát minh đã thay đổi cách chúng ta sống)
Đề bài chính thức: “Con người phát minh ra các công cụ và máy móc mới để giải quyết vấn đề, và nhiều trong số những phát minh này đã ảnh hưởng sâu sắc đến đời sống xã hội. Học sinh cũng có thể viết về các phát minh giúp ích cho trường học, bảo vệ môi trường hoặc làm cho cộng đồng an toàn hơn.”
Hiểu đúng yêu cầu đề bài:
Đề bài gợi ý 4 hướng tiếp cận hữu ích: đời sống xã hội, giáo dục/trường học, môi trường và an toàn cộng đồng. Từ khóa quan trọng cần chú ý là “thay đổi” (changed). Dựa vào đó, bài viết của bạn không nên chỉ mô tả một phát minh, mà cần lập luận về loại biến đổi cụ thể mà phát minh đó đã tạo ra.
Ví dụ về hướng tiếp cận yếu: “Internet đã thay đổi cách con người giao tiếp trên toàn thế giới.”
Ví dụ về hướng tiếp cận mạnh: “Sự mở rộng nhanh chóng của hạ tầng internet di động tại khu vực châu Phi Hạ Sahara.” Hướng tiếp cận này mạnh vì khu vực châu Phi Hạ Sahara có tỷ lệ tiếp cận internet di động thấp nhất thế giới, chỉ khoảng 25% (42% người trưởng thành), thấp hơn đáng kể so với mức trung bình toàn cầu là 58%.
Cách cấu trúc bài viết:
- Xác định một phát minh cụ thể và đưa ra luận điểm rõ ràng về cách quan trọng nhất mà nó đã thay đổi cuộc sống con người trên phạm vi toàn cầu. Lập luận càng cụ thể, bài viết càng thuyết phục.
- Theo dõi sự lan tỏa toàn cầu của phát minh: Nó bắt nguồn từ đâu và lan rộng ra các quốc gia như thế nào? Quá trình lan tỏa đó có công bằng hay không? Ai là người có quyền tiếp cận, và nhóm nào bị bỏ lại phía sau?
- Phân tích hệ quả trên các khía cạnh kinh tế, xã hội và chính trị: Ai là người được lợi và ai bị mất đi quyền lực từ phát minh này? Cuộc sống hằng ngày trước đây như thế nào, và đã thay đổi ra sao?
- Liên hệ tác động của phát minh với hiện tại: Những ảnh hưởng của nó đang tiếp tục diễn ra như thế nào ngày nay? Xác định các bất bình đẳng, xung đột hoặc tranh luận chính sách hiện nay có thể bắt nguồn từ phát minh này.
Chủ đề hạng mục Senior A: Global Culture in the Digital Era
(Tạm dịch: Văn hóa toàn cầu trong kỷ nguyên số)
Đề bài chính thức: “Từ mạng xã hội và các nền tảng phát trực tuyến đến cộng đồng trực tuyến và nghệ thuật số, công nghệ đang tái định hình cách văn hóa được tạo ra, chia sẻ và được hiểu vượt qua biên giới. Chúng tôi mời học sinh khám phá cách bản sắc, ngôn ngữ, truyền thống và ảnh hưởng văn hóa phát triển trong một thế giới kết nối. Các chủ đề có thể bao gồm văn hóa giới trẻ toàn cầu, cộng đồng diaspora số, bảo tồn văn hóa trực tuyến, hoạt động xã hội do internet thúc đẩy, và sự lan tỏa quốc tế của âm nhạc, điện ảnh và cộng đồng người hâm mộ thể thao.”
Hiểu đúng yêu cầu đề bài: Đề bài nhấn mạnh các yếu tố như bản sắc, ngôn ngữ, truyền thống và ảnh hưởng văn hóa, và cả 5 chủ đề gợi ý đều xoay quanh sự căng thẳng giữa kết nối toàn cầu và văn hóa địa phương. HIR mong muốn bạn đưa ra góc nhìn về quyền lực: ai là người định hình văn hóa toàn cầu trên môi trường số, nền văn hóa nào được khuếch đại, và nền văn hóa nào bị gạt ra bên lề hoặc bị thương mại hóa.
Ví dụ về hướng tiếp cận yếu: K-pop và sự lan tỏa toàn cầu của nó. Chủ đề này đã được truyền thông khai thác rất nhiều, nên khó tạo ra lập luận mới nếu không có góc nhìn thực sự độc đáo.
Ví dụ về hướng tiếp cận mạnh: So sánh việc Hàn Quốc chủ động đầu tư của chính phủ vào hạ tầng xuất khẩu văn hóa (chính sách Hallyu) với những bất lợi mang tính cấu trúc mà ngành công nghiệp âm nhạc châu Phi phải đối mặt, dù sản xuất ra các sản phẩm âm nhạc được tiêu thụ toàn cầu nhưng không nhận được sự hỗ trợ tương đương từ nhà nước.
Cách cấu trúc bài viết:
- Mở bài bằng một ví dụ cụ thể và ấn tượng về một hiện tượng văn hóa số, sau đó nhanh chóng liên kết với một lập luận lớn hơn về quyền lực hoặc sự công bằng văn hóa trên phạm vi quốc tế.
- Định nghĩa rõ các khái niệm chính như “văn hóa”, “kỷ nguyên số”, và “ảnh hưởng”.
- Phát triển chiều sâu quốc tế bằng cách so sánh ít nhất hai bối cảnh quốc gia hoặc khu vực. Hiện tượng này khác nhau như thế nào ở các nơi, và vì sao sự khác biệt đó lại quan trọng?
Chủ đề hạng mục Senior B: Security in a Multipolar World
(Tạm dịch: An ninh trong một thế giới đa cực)
Đề bài chính thức: “Các quốc gia đang đối mặt với những thách thức mới trong việc quản lý xung đột, răn đe và hợp tác. Chúng tôi khuyến khích phân tích cách công nghệ quân sự, các liên minh đang thay đổi và sự trỗi dậy của các cường quốc mới đang biến đổi an ninh quốc tế. Học sinh có thể lựa chọn các chủ đề như chiến tranh mạng, máy bay không người lái và vũ khí tự động, răn đe hạt nhân, chạy đua vũ trang khu vực, an ninh không gian, hoặc vai trò của các tổ chức quốc tế trong việc ngăn ngừa xung đột.”
Hiểu đúng yêu cầu đề bài: Hãy chú ý đến từ khóa “đa cực” (multipolar). Đề bài khuyến khích bạn đặt vấn đề an ninh trong bối cảnh không có một siêu cường duy nhất chi phối toàn cầu. Với 6 chủ đề gợi ý, học sinh có thể kết hợp hai chủ đề hoặc phân tích một nghiên cứu tình huống khu vực cụ thể để làm rõ động lực đa cực rộng hơn.
Ví dụ về hướng tiếp cận yếu: An ninh không gian và nguy cơ chiến tranh vệ tinh.
Ví dụ về hướng tiếp cận mạnh: Việc thiếu một cơ chế ràng buộc quốc tế về an ninh không gian đang cho phép các tác nhân thương mại như SpaceX trên thực tế tạo ra “sự đã rồi” mà không có tổ chức đa phương nào đủ thẩm quyền để quản lý.
Cách cấu trúc bài viết:
- Mở bài bằng một sự kiện cụ thể, gần đây minh họa rõ nét thách thức an ninh. Sự kiện này cần có tính xác thực, có thời điểm rõ ràng và có thể kiểm chứng. Đây vừa là “hook” thu hút người đọc, vừa chứng minh tính thời sự của vấn đề.
- Thiết lập bối cảnh đa cực: Sự phân bố quyền lực hiện tại giữa các quốc gia khiến thách thức an ninh này khác gì so với trong một thế giới đơn cực hoặc lưỡng cực?
- Hỗ trợ lập luận chính bằng bằng chứng: Sử dụng tài liệu chính sách, phân tích của chuyên gia hoặc dữ liệu từ các tổ chức uy tín. Nên ưu tiên các nguồn và dẫn chứng gần đây.
- Phân tích vai trò của các tổ chức/quy định quốc tế: Hiện có những thể chế hoặc thỏa thuận nào? Vì sao chúng chưa đủ hiệu quả? Những khoảng trống đó có thể được lấp đầy như thế nào, và điều này có ý nghĩa gì cho tương lai?
Chủ đề hạng mục Senior C: Technology, Innovation, and Power
(Tạm dịch: Công nghệ, Đổi mới và Quyền lực)
Đề bài chính thức: “Chúng tôi mời học sinh phân tích cách các đột phá công nghệ làm thay đổi các mối quan hệ toàn cầu và cấu trúc xã hội. Các chủ đề có thể bao gồm vai trò của công nghệ trong chiến tranh, công nghiệp hóa, khám phá không gian, y tế công cộng, giám sát hoặc phát triển kinh tế.”
Hiểu đúng yêu cầu đề bài: Đây là chủ đề có phạm vi rộng nhất để khai thác. Từ khóa “quyền lực” (power) đóng vai trò là trục phân tích, giúp bài viết không bị sa đà vào việc chỉ nói về công nghệ. Mỗi bài viết mạnh trong chủ đề này cần đưa ra lập luận về cách một công nghệ cụ thể tái phân phối quyền lực trên phạm vi quốc tế, giữa các quốc gia, tập đoàn, chính phủ hoặc các nhóm xã hội.
Ví dụ về hướng tiếp cận yếu: Sự phát triển của AI trong y tế.
Ví dụ về hướng tiếp cận mạnh: Phần lớn các công cụ AI lâm sàng được huấn luyện bằng dữ liệu bệnh nhân từ các hệ thống bệnh viện giàu có, chủ yếu ở phương Tây, khiến chúng trở nên kém tin cậy khi được triển khai tại các bệnh viện ở Ấn Độ, Nigeria hoặc Brazil, nơi biểu hiện bệnh và dữ liệu nhân khẩu học khác biệt đáng kể. Đây là một câu chuyện có tác động lớn, đặt ra câu hỏi ai có quyền định nghĩa “chuẩn mực” trong AI y tế, và những bệnh nhân nào phải chịu hậu quả khi họ nằm ngoài định nghĩa đó.
Cách cấu trúc bài viết:
- Bắt đầu bằng luận điểm về quyền lực: Xác định rõ loại quyền lực nào đang được tái phân phối, giữa những chủ thể nào, và do sự phát triển công nghệ nào gây ra.
- Đặt lập luận trong một công nghệ hoặc nghiên cứu tình huống cụ thể: Tập trung vào một ứng dụng, cách triển khai hoặc một quyết định chính sách cụ thể.
- Phân tích yếu tố toàn cầu: Quốc gia nào đang dẫn đầu, quốc gia nào tụt lại phía sau, quốc gia nào phụ thuộc, và những yếu tố cấu trúc nào giải thích sự phân bố này?
- Đề cập đến vấn đề công bằng: Ai là người hưởng lợi từ sự chuyển dịch quyền lực công nghệ này, và ai là người phải gánh chịu chi phí?
3. Gợi Ý Lựa Chọn Chủ Đề
Việc lựa chọn giữa các chủ đề khác nhau có thể khá khó khăn, vì học sinh không chỉ cần cân nhắc mức độ quen thuộc với chủ đề mà còn phải đánh giá xem chủ đề nào giúp thể hiện tốt nhất kỹ năng viết và tư duy phân tích của mình. Để hỗ trợ học sinh đưa ra quyết định, chúng tôi gợi ý lựa chọn dựa trên sở thích như sau:
- Nếu bạn quan tâm đến truyền thông, văn hóa hoặc ngôn ngữ: chọn Chủ đề A. Bạn sẽ viết thuyết phục hơn và dễ tìm được góc nhìn độc đáo khi chủ đề gắn liền với kiến thức và sở thích sẵn có.
- Nếu bạn quan tâm đến công nghệ, chính sách khoa học hoặc kinh tế: chọn Chủ đề C. Nền tảng kỹ thuật của bạn sẽ trở thành lợi thế thực sự khi bạn xây dựng lập luận về quyền lực thay vì chỉ mô tả.
- Nếu bạn quan tâm đến lịch sử, quan hệ quốc tế hoặc các vấn đề quân sự: chọn Chủ đề B. Chủ đề này mang lại giá trị học thuật cao, nhưng chỉ khi bạn có đủ vốn từ vựng về quan hệ quốc tế (International Relation) và kiến thức địa chính trị để lập luận chặt chẽ.
- Nếu bạn chưa chắc chắn về sở thích của mình: chọn Chủ đề A hoặc C. Cả hai đều cung cấp hướng tiếp cận rõ ràng hơn để xây dựng một lập luận tập trung, có nguồn dẫn chứng tốt và phù hợp với giới hạn số từ.
Việc hiểu rõ giọng văn (tone) cần sử dụng trong bài viết cũng rất quan trọng, đặc biệt với người mới bắt đầu. Bên cạnh việc lên ý tưởng, học sinh nên đọc Hướng dẫn nộp bài (Submission Guide) để làm quen với yêu cầu cuộc thi, tiêu chí chấm điểm và các lưu ý hữu ích khác.
Để cập nhật thêm thông tin về những thay đổi trong cuộc thi năm 2026, học sinh cũng có thể tham khảo bài viết liên quan.
4. Chuẩn Bị Bài Luận Ấn Tượng Cho HIR Academic Writing Contest cùng Aralia
Nếu bạn đang tìm kiếm sự hỗ trợ bài bản trong quá trình chuẩn bị bài dự thi HIR, khóa học Luyện thi HIR Academic Writing Contest của Aralia cung cấp sự hướng dẫn chuyên sâu ở mọi giai đoạn, giúp bạn viết tốt nhất và tạo ra những bài luận xuất sắc, có khả năng đạt giải cao!
Kết quả đã chứng minh tất cả: học sinh của Aralia đã giành được 2 giải Vàng, 2 giải Bạc và 1 giải Đồng, cùng với 11 giải High Commendation và 4 giải Excellence in Writing Style.
